Adresimiz
Havzan, Yeni Meram Cd. Arı Sitesi No:55/2 F Blok, 42140 Meram/Konya
İletişim Bilgilerimiz
Adresimiz
Havzan, Yeni Meram Cd. Arı Sitesi No:55/2 F Blok, 42140 Meram/Konya
İletişim Bilgilerimiz

Aile kurumu, hukuk sistemlerinin korumaya önem verdiği ve desteklediği bir yapı olmakla birlikte, bazı durumlarda evliliğin sonlanması da hayatın olağan bir gerçeği olarak karşımıza çıkmaktadır. Boşanma, sadece bireyleri değil, aynı zamanda çocukları, aileleri ve toplumu etkileyen bir süreçtir. Bu nedenle, hukuki düzenlemeler çerçevesinde belirlenmiş şartların yerine getirilmesi ve gerekli evrakların eksiksiz olarak sunulması büyük önem taşır.
Boşanma davaları, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 161 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Boşanma davası, eşlerden birinin veya her ikisinin evlilik birliğinin sürdürülemez hale geldiği gerekçesiyle mahkemeye başvurmasıyla başlar.
Kanunda yer alan boşanma nedenleri temel olarak ikiye ayrılmaktadır:
Boşanma davaları iki şekilde açılabilir:
Boşanma davasının niteliğine göre sunulması gereken evraklar değişebilir. Ancak genel olarak gereken belgeler şunlardır:

Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın hukuki sonuçları üzerinde mutabakata vardıkları bir usul olup, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca düzenlenmektedir. Bu kapsamda, anlaşmalı boşanma davasının açılabilmesi için tarafların belirli koşulları sağlamaları ve aşağıda belirtilen belgeleri ibraz etmeleri gerekmektedir:
Zorunlu Belgeler:
Çekişmeli boşanma davaları, eşler arasında boşanma ve boşanmanın hukuki sonuçları konusunda anlaşmazlık bulunması durumunda açılan davalardır. Bu tür davalar, Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesi ve ilgili diğer hükümleri kapsamında yürütülmektedir. Çekişmeli boşanma davasında tarafların mahkemeye sunmaları gereken belgeler, dava sürecinin sağlıklı ilerleyebilmesi açısından önemlidir.
Bu belgeler, zorunlu belgeler ve ispat için gerekli belgeler olmak üzere iki ana başlık altında incelenmektedir.
Çekişmeli boşanma davasının açılabilmesi için mahkemeye sunulması gereken temel belgeler şunlardır:
Çekişmeli boşanma davalarında, boşanma sebebini ve tarafların iddialarını kanıtlamak için çeşitli deliller sunulmalıdır. Mahkemeye sunulabilecek ispat araçları şunlardır:
Dilekçenin eksiksiz ve hukuka uygun şekilde hazırlanması, dava sürecinin sağlıklı ilerleyebilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.
Boşanma dilekçesi şu temel unsurları içermelidir:

Anlaşmalı boşanma protokolü, eşlerin boşanmaya ve boşanmanın hukuki sonuçlarına ilişkin tüm konularda uzlaştıklarını gösteren yazılı bir belgedir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi gereğince, anlaşmalı boşanma davası açılabilmesi için tarafların bu protokolü hazırlayarak mahkemeye sunmaları zorunludur.
Anlaşmalı boşanma protokolü şu unsurları içermelidir:
Not: Anlaşmalı boşanma protokolü, hâkim tarafından incelenerek onaylanmalıdır. Hâkim, protokolde hukuka aykırılık veya kamu düzenine aykırı bir durum tespit ederse değişiklik talep edebilir.
Evlilik cüzdanı, tarafların evliliklerinin varlığını kanıtlayan resmi bir belgedir. Ancak boşanma davasında evlilik cüzdanının sunulması zorunlu değildir. Mahkeme, tarafların medeni durumlarını ve evliliklerini Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü kayıtları üzerinden inceleyebilmektedir.
Bununla birlikte, evlilik cüzdanı özellikle mal rejimine ilişkin taleplerde ve bazı durumlarda mahkeme tarafından talep edilebileceği için davacı tarafından sunulması faydalı olabilir.
Dava avukat aracılığıyla açılıyorsa, avukatın vekaletname ile yetkilendirilmesi yeterli olabilir. Ancak kişi boşanma davasını kendi açıyorsa davacı tarafın kimlik fotokopisini sunması gerekmektedir.
Ayrıca, mahkeme tarafından gerek duyulması hâlinde nüfus kayıt örneği talep edilebilir. Nüfus kayıt örneği, evlilik durumunu, çocukları ve diğer nüfus bilgilerini içerdiğinden, boşanma ve velayet konularında önem arz edebilir.
Boşanma davalarında mahkemeye sunulacak deliller, davanın içeriğine göre farklılık göstermektedir. Her somut olay, kendi delillerini gerektirdiğinden, davanın niteliğine uygun delillerin sunulması ispat yükünü yerine getirmek açısından önemlidir.
Mahkemeye sunulabilecek genel deliller şunlardır:
Tanık Listesi
Maddi Deliller
Telefon Kayıtları ve Mesajlaşmalar
Ses ve Görüntü Kayıtları
Hastane Raporları ve Sağlık Belgeleri
Polis Tutanakları ve Şikâyet Dilekçeleri
Elektronik haberleşme araçlarıyla yapılan yazışmalar ve telefon kayıtları, boşanma davalarında delil olarak sunulabilmektedir. Ancak bu delillerin mahkemede kullanılabilmesi için hukuka uygun şekilde elde edilmiş olması gerekmektedir.
Boşanma davalarında sunulacak belgeler ve deliller, davanın türüne ve somut olayın özelliklerine bağlı olarak değişkenlik göstermektedir. Delillerin hukuka uygun şekilde elde edilmesi ve mahkemeye usulüne uygun şekilde sunulması büyük önem taşımaktadır. Hukuka aykırı yollarla elde edilen deliller mahkemede dikkate alınmayabilir ve delili sunan taraf açısından olumsuz sonuçlar doğurabilir.
Tanık beyanları, birçok dava türünde olduğu gibi boşanma davalarında da önemli bir ispat aracı olarak kabul edilmektedir. Türk Medeni Kanunu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) çerçevesinde, taraflar iddialarını desteklemek amacıyla tanık gösterebilirler. Ancak, tanık beyanlarının mahkemeye sunulması ve değerlendirilmesi belirli usul kurallarına tabidir.
Boşanma davalarında tanık beyanları, özellikle şu durumların ispatında önemli bir rol oynar:
Mahkeme, tanıkların ifadelerini değerlendirirken, beyanların doğruluğunu ve tarafsızlığını göz önünde bulundurur. Tanıkların olayları bizzat görmüş veya yaşamış olması, beyanlarının güvenilirliğini artırır.
Tanık beyanlarının dikkate alınabilmesi için mahkemeye usulüne uygun şekilde bildirilmesi gerekmektedir.
Mahkeme, tanık ifadelerini değerlendirirken aşağıdaki hususlara dikkat eder:
Hâkim, tanık beyanlarını kesin delil olarak değil, takdiri delil olarak değerlendirir. Yani, mahkeme kararını sadece tanık beyanlarına dayanarak vermez, beyanları diğer delillerle birlikte değerlendirir.

Boşanma davalarında maddi ve manevi tazminat talepleri, Türk Medeni Kanunu’nun 174. maddesi kapsamında düzenlenmiştir. Mahkeme, tazminata hükmedebilmesi için tazminat talebinin hukuki dayanağının bulunmasını ve iddiaların somut delillerle desteklenmesini aramaktadır.
Maddi tazminat, boşanma sebebiyle eşlerden birinin maddi kayba uğraması veya gelecekteki menfaatlerinin zarar görmesi hâlinde talep edilebilir. Mahkemenin maddi tazminata hükmedebilmesi için aşağıdaki belgeler sunulmalıdır:
Tarafların Gelir Durumunu Gösteren Belgeler:
Evlilik Süresince Edinilen Malvarlığına İlişkin Belgeler:
Maddi Kaybın Varlığını ve Miktarını Gösteren Belgeler:
Manevi tazminat, boşanmaya sebep olan olaylar nedeniyle eşlerden birinin kişilik haklarının ağır şekilde ihlal edilmesi durumunda talep edilebilir. Bu tazminata hükmedilmesi için psikolojik veya fiziksel zararların belgelenmesi gereklidir.
Psikolojik Değerlendirme ve Hastane Raporları:
Fiziksel Şiddet Varsa Sağlık ve Hukuki Belgeler:
Hakaret, Tehdit veya Kişilik Haklarına Saldırı Durumunda Belgeler:
Nafaka, boşanma davasında taraflardan birinin diğerine veya çocuklarına ödemesi gereken maddi destek anlamına gelir. Türk Medeni Kanunu’nun 175. ve devamı maddeleri gereğince, ekonomik açıdan güçsüz olan eş veya çocuğun bakım ve geçimini sağlamak amacıyla mahkeme nafakaya hükmedebilir.
Nafaka taleplerinin değerlendirilmesi için mahkemeye sunulması gereken belgeler şunlardır:
Tarafların Gelir Durumunu Gösteren Belgeler:
Çocukların Giderlerine Dair Belgeler (Çocuk Nafakası İçin):
Tarafların Mali Durumlarını Genel Anlamda Gösteren Belgeler:
Mahkeme, tarafların gelir durumunu ve sosyal statüsünü değerlendirerek nafaka miktarına karar verir. Bu nedenle, gelir ve giderlerin eksiksiz beyan edilmesi nafaka talebinin doğru değerlendirilmesi açısından büyük önem taşır.
Boşanma davalarında çocukların velayeti, özellikle taraflar arasında en çok tartışılan konulardan biridir. Velayet, çocuğun bakımını, eğitimi ve günlük yaşamını düzenleme hakkıdır ve her iki ebeveynin de çocuk üzerindeki haklarını belirler. Türk Medeni Kanunu’na göre, çocukların en yüksek yararı gözetilerek velayet kararı verilir. Çocuk velayeti talebinde bulunan tarafların, mahkemeye sunmaları gereken belgeler önemlidir.
Çocuğun Eğitim ve Sağlık Durumunu Gösteren Raporlar:
Çocuğun gelişimi ve sağlığına dair sağlık raporları, boşanma davası sürecinde büyük bir rol oynar. Bu raporlar, çocuğun eğitim durumu, okul başarıları ve sağlık sorunları hakkında bilgi verir. Ebeveynin çocuğa nasıl bir eğitim ve sağlık hizmeti sunduğu da mahkeme tarafından dikkate alınır. Bu raporlar, çocuğun hangi ebeveynin yanında daha iyi gelişeceğini belirlemede önemli bir faktör olabilir.
Tarafların Mali Durumlarını Gösteren Belgeler:
Çocukların bakımı ve eğitimi için gerekli olan maddi kaynaklar göz önünde bulundurularak, tarafların mali durumlarını belgeleyen evraklar önemlidir. Bu belgeler arasında banka hesap dökümleri, maaş bordroları, gelir vergisi beyannameleri ve mal varlığına dair belgeler yer alır. Ebeveynlerin mali gücü, çocuğun yaşam standardını ve ihtiyaçlarını karşılayabilme kapasitesini gösterdiğinden mahkeme tarafından titizlikle incelenir.
Gerektiğinde Pedagog veya Psikolog Raporları:
Boşanma süreci, çocuğun psikolojisini etkileyebilir. Bu sebeple, çocuğun psikolojik durumu hakkında uzman görüşü almak faydalıdır. Pedagog veya psikolog raporları, çocuğun duygusal durumu ve ebeveynler arasındaki ilişkiden nasıl etkilendiği hakkında mahkemeye önemli bilgiler sunar. Bu raporlar, çocuğun hangi ebeveynle daha sağlıklı bir ortamda yetişebileceğini belirlemede etkili olabilir.
Boşanma davası sırasında mal paylaşımı, taraflar arasında en sık karşılaşılan anlaşmazlık konularından biridir. Mal rejimi, boşanmanın ardından eşlerin mal varlıklarının nasıl bölüştürüleceğini belirler. Türkiye’de, boşanma sırasında mal paylaşımı iki ana kategoriye ayrılır: mal ortaklığı ve kişisel mallar. Tarafların sahip olduğu taşınmazlar, nakit paralar, taşınabilir eşyalar ve şirket hisseleri gibi tüm mal varlıkları dikkate alınır.
Tapu Kayıtları ve Banka Hesap Dökümleri:
Eşlerin sahip oldukları taşınmazlar ve gayrimenkuller, tapu kayıtları ile belgelenir. Tapu senetleri, mal paylaşımı sırasında tarafların mülkiyet haklarını ispatlamak için kullanılır. Aynı şekilde, tarafların banka hesap dökümleri de maddi durumlarını ortaya koyar. Banka hesap dökümleri, eşlerin evlilik boyunca kazandıkları gelirleri ve yapılan harcamaları belgeleyen önemli evraklardır.
Taşıt Kayıt Belgeleri:
Boşanma sırasında, eşlerin sahip olduğu araçların değeri de dikkate alınır. Araçlar, taşıt kayıt belgeleri ile tespit edilir. Bu belgeler, aracın sahibi, aracın değeri ve ilgili diğer detayları içerir. Araçların mal paylaşımına dahil edilip edilmeyeceği, sahip olunan mal rejimi ve tarafların yaptığı katkılara göre değişir.
Eşlerin Çalışma ve Gelir Durumu Belgeleri:
Mal paylaşımında tarafların çalışma durumu ve gelirleri de önemlidir. Eşlerin işyerinden aldıkları maaş bordroları, gelir vergisi beyannameleri ve diğer gelir kaynakları, boşanma sonrası mal paylaşımında dikkate alınacak unsurlardır. Hangi tarafın daha fazla gelir elde ettiğine dair belgeler, nafaka talebi gibi konularda da önemli rol oynar.
Eksik evrak, boşanma davasının sağlıklı bir şekilde sonuçlanmasını engelleyebilir. Mahkeme, eksik belgelerin tamamlanması için taraflara süre tanır. Bu süreç, dava sürecinin uzamasına ve dolayısıyla zaman kaybına yol açabilir. Hatta bazı durumlarda, eksik belgeler mahkeme tarafından davanın reddedilmesine neden olabilir.
Eksik Evrak Durumunda Mahkeme Kararı:
Eğer gerekli belgeler zamanında sunulmazsa, mahkeme duruşmayı erteleyebilir veya ek süre verebilir. Ancak, eksiklik tamamlanmazsa, dava reddedilebilir ya da dava süreci daha uzun bir zaman alabilir. Bu nedenle, tüm belgelerin doğru ve eksiksiz olarak mahkemeye sunulması büyük bir önem taşır.
Boşanma davaları, karmaşık ve duygusal açıdan zorlu süreçlerdir. Bu süreçte yapılacak her hata, davanın seyrini değiştirebilir. Bu nedenle, boşanma davası açarken dikkat edilmesi gereken bazı önemli noktalar şunlardır:
Boşanma davası için hazırlanan dilekçe, davanın başlangıcıdır ve hukuki anlamda büyük bir öneme sahiptir. Dilekçede yer alacak tüm taleplerin açık ve net bir şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Ayrıca, dilekçede hukuki dayanaklar ve taleplerin gerekçeleri de sırasıyla açıklanmalıdır.
Evrak eksiklikleri, sürecin uzamasına veya mahkemenin kararını olumsuz etkilemesine yol açabilir. Boşanma davası sırasında gerekli tüm belgelerin eksiksiz olması büyük önem taşır. Evlilik cüzdanı, çocukların doğum belgeleri, tapu senetleri gibi temel belgelerin yanı sıra, tarafların mali durumlarına dair belgeler de sunulmalıdır.
Elde edilen delillerin hukuka uygun olması, davada başarı şansını artırır. İspat araçları, sadece davanın haklı tarafının ortaya konulmasına değil, aynı zamanda mahkemenin adil karar verebilmesine de yardımcı olur.

Boşanmak isteyen kişi, önce boşanma sebebini belirlemeli ve bir avukata danışmalıdır. Anlaşmalı boşanma için protokol hazırlanmalı, çekişmeli boşanma için dava dilekçesi yazılmalıdır. Dava, yetkili aile mahkemesine başvuru ile açılır. Mahkeme sürecinde deliller ve tanıklar sunulabilir.
Boşanma davası için nüfus cüzdanı fotokopisi, dava dilekçesi ve anlaşmalı boşanmalarda protokol gerekir. Çekişmeli boşanmalarda delil ve tanık listesi de hazırlanmalıdır. Tarafların kimlik bilgilerini içeren nüfus kayıt örneği mahkemeye sunulabilir. Gereken belgeler dava türüne göre değişebilir.
Tek celsede boşanmak için eşlerin anlaşmalı boşanma protokolü hazırlayıp birlikte mahkemeye başvurması gerekir. Protokolde mal paylaşımı, nafaka ve velayet gibi konular net olarak belirtilmelidir. Duruşmaya her iki eşin de katılması zorunludur. Hakim protokolü uygun bulursa boşanma kararı hemen verilebilir.
E-Devletten Boşanma Davası Açılır Mı?
Dava açmak için yetkili aile mahkemesine başvurulmalıdır. E-Devlet üzerinden boşanma davası açılamaz. Ancak UYAP Vatandaş Portalı üzerinden dava dosyası takibi yapılabilir. Bazı belgeler ve mahkeme bilgileri e-Devlet üzerinden görüntülenebilir. Resmi başvurular avukat aracılığıyla ya da adliyeye giderek yapılır.
Avukat aracılığıyla UYAP üzerinden elektronik olarak mahkemeye sunulabilir. Kendi başına dava açmak isteyenler için dilekçeyi doğrudan mahkemeye elden teslim etmek gereklidir. Çekişmeli boşanmalarda dilekçeye ek olarak deliller de sunulmalıdır.
Anlaşmalı boşanma için dava dilekçesi, tarafların kimlik fotokopileri ve noter onaylı boşanma protokolü gereklidir. Mahkeme, nüfus kayıt örneği talep edebilir. Eşlerin duruşmaya bizzat katılması zorunludur. Hakim protokolü inceledikten sonra kararı verir.
Dava dilekçesi, tarafların kimlik fotokopileri ve nüfus kayıt örneği gerekir. Davayı destekleyen deliller (mesaj kayıtları, tanık listesi, fotoğraflar vb.) sunulmalıdır. Gerekirse eşin mali durumuna dair belgeler de istenebilir. Tarafların iddialarını destekleyen her türlü resmi belge mahkemeye sunulabilir.
Boşanma dilekçesi, boşanma sebebini ve talepleri içermelidir. Çekişmeli boşanmalarda detaylı gerekçeler ve deliller belirtilmelidir. Anlaşmalı boşanmada, protokol dilekçeye eklenmelidir. Dilekçenin usule uygun olması için bir avukattan destek alınması önerilir.
Evet, nüfus kayıt örneği mahkeme tarafından istenebilir. Evlilik bilgilerini ve varsa çocukları gösteren tam vukuatlı nüfus kayıt örneği gerekir. Bu belge, Nüfus Müdürlüğü veya e-Devlet üzerinden alınabilir. Anlaşmalı ve çekişmeli davalarda mahkemece talep edilebilir.
Evet, dava dilekçesiyle birlikte tarafların kimlik fotokopileri mahkemeye sunulmalıdır. Kimlik fotokopisi, başvuruyu yapan kişinin kimlik tespitinde kullanılır. Eşlerden birinin vekili varsa, vekaletname de gereklidir. Resmi belgeler eksiksiz olmalıdır.
Hayır, dava açarken evlilik cüzdanı şart değildir. Ancak mahkeme, evliliğin kanıtlanması için nüfus kayıt örneği talep edebilir. Evlilik cüzdanı, resmi süreçlerde kolaylık sağlayabilir. Ancak dava açılmasına engel olacak bir eksiklik değildir.
Mesajlar, fotoğraflar, sosyal medya paylaşımları, tanık beyanları delil olarak sunulabilir. Fiziksel veya psikolojik şiddet iddiaları varsa, doktor raporları ve karakol tutanakları önemlidir. Mali konular için banka hesap dökümleri ve tapu kayıtları kullanılabilir. Delillerin hukuka uygun olması gerekir.
Evet, taraflar kendi başlarına dilekçe yazıp dava açabilir. Ancak hukuki hatalardan kaçınmak için bir avukattan destek almak faydalı olur. Çekişmeli boşanmalarda süreç karmaşık olabileceğinden avukatla hareket etmek önerilir. Usule uygun dilekçe hazırlamak davanın seyrini etkileyebilir.
Eksik evrak olması durumunda mahkeme, tamamlanması için süre verir. Belgeler zamanında sunulmazsa dava reddedilebilir veya süreç uzayabilir. Hakim, önemli eksiklikler varsa duruşmayı erteleyebilir. Bu nedenle belgelerin eksiksiz sunulması önemlidir.
Mahkeme harcı, gider avansı ve tebligat masrafları ödenmelidir. Çekişmeli boşanmalarda delil toplama ve bilirkişi ücretleri de olabilir. Anlaşmalı boşanmalar genellikle daha düşük maliyetlidir. Avukat tutulursa, ayrıca vekalet ücreti ödenmesi gerekir.
Öncelikle dava açılır ve dilekçe karşı tarafa tebliğ edilir. Çekişmeli davalarda cevap dilekçesi, ön inceleme ve tahkikat aşamaları olur. Hakim delilleri değerlendirerek karar verir. Anlaşmalı boşanmada ise tek duruşmada karar çıkabilir.
Eşin adresi bilinmiyorsa mahkemeden adres tespiti talep edilebilir. Adres bulunamazsa ilanen tebligat yöntemi uygulanır. Tebligatın ardından mahkeme süreci devam eder. Ancak bu durum davanın uzamasına neden olabilir.
Mahkeme tarafından belirlenen duruşma tarihine gidilmelidir. Anlaşmalı boşanmalarda tek duruşmada karar çıkabilir. Çekişmeli davalarda birçok duruşma olabilir. Taraflar veya avukatları duruşmalara katılmalıdır.
Anlaşmalı boşanma davaları genellikle 1-2 ay içinde sonuçlanır. Çekişmeli boşanmalar ise delil ve itirazlara bağlı olarak yıllarca sürebilir. Mahkemenin yoğunluğu ve tarafların tutumu süreyi etkiler.
Anlaşmalı boşanmada eşlerden biri duruşmaya gelmezse dava düşer. Çekişmeli davada gelmeyen taraf yokluğunda yargılanabilir. Hakim, dosyadaki delillere göre karar verebilir.
Evet, anlaşmalı boşanma davalarında eşlerin mahkemeye birlikte katılması zorunludur. Hakim, tarafların boşanma konusunda özgür iradeleriyle hareket edip etmediklerini kontrol eder. Eğer taraflardan biri duruşmaya katılmazsa, dava düşer. Yeniden dava açmak için tekrar başvuru yapılması gerekir.
Çekişmeli boşanma davalarında genellikle ilk duruşmada karar çıkmaz. Önce tarafların beyanları alınır, deliller değerlendirilir ve tanıklar dinlenir. Mahkeme süreci, tahkikat ve bilirkişi raporları gibi aşamalardan geçerek devam eder. Son karar, tüm delillerin incelenmesinden sonra verilir.